په ټاکنو کې د اړوند او ښکېلو بنسټونو د همغږۍ دویمه غونډه

د فیفا د ټاکنو برخې روان کال د غبرګولي په ۳یمه نېټه (د ۲۰۱۷ کال د مۍ ۲۴مه) په ټاکنو کې د اړوند او ښکېلو بنسټونو د همغږۍ دویمه غونډه د ټاکنو خپلواک کمیسیون، د سیمه ایزو ارګانونو خپلواکې ادارې، د مرکزي احصایې خپلواکې ادارې، د نفوسو د احوالو د ثبت او د برېښنایي پېژندپاڼو د وېشلو ادارې، د افغانستان د ټاکنو د څار ادارې، د مدني ټولنې او بشري حقونو د شبکې، د فلو موسسې، د پراخو او ډیموکراټیکو ټاکنو ټولنې او د ملي ډیموکراټیک انستیتیوت د درنو استازو په ګډون د فیفا د کنفرانسونو په صالون کې جوړه کړه.

په دغه غونډه کې د ټاکنو د ترسره کولو، د ټاکنیزو حوزو کوچني کولو، د رایې ورکونې د مرکزونو ارزولو او د ټاکنو د نېټې په ګوته کولو لپاره د ټاکنو خپلواک کمیسیون د تیاریو او په یادو برخو کې د ټاکنو د ښکېلو نورو بنسټونو د همکارۍ په هکله بحث وشو چې د هر بنسټ استازي په خپل وار سره د خپلو کړنو په هکله مفصلې خبرې وکړې او ډاډ یې ورکړ چې د ټاکنو خپلواک کمیسیون له رسمي غوښتنې سره سم به له دوی سره همکاري کوي.

په پای کې د ټاکنو ښکېلو بنسټونو استازو د ولسي جرګې او د ولسوالیو د شوراګانو د ټاکنو په برخه کې خپلې اندېښنې او وړاندیزونه د ټاکنو خپلواک کمیسیون استازي ښاغلي رفیع الله بیدار سره شریک کړل او له هغه یې وغوښتل چې که چېرې حکومت د ټاکنیزو حوزو او د منلو وړ ټاکنو لپاره د کمیسیون اړین ملاتړ په اړه د کمیسیون وړاندیزونو ته پاملرنه ونه کړه نو دغه کمیسیون باید ژر تر ژره خپل دریځ د افغانستان خلکو ته وړاندې کړي ترڅو د افغانستان خلک چې د ټاکنو د پروسې خاوندان دي د دغې ملي پروسې له پرمختګونو او کم کاریو څخه خبر شي.

د ټاکنو خپلواک کمیسیون ښاغلي استازي د وړاندیزونو له یاداښت څخه وروسته څرګنده کړه چې د حکومت د نه پاملرنې له دوام سره به دا موضوع د هېواد له وګړو سره شریکه کړي او د ټاکنو په اړوند به خپل تصمیم روښانه کړي.

د ټاکنو اړوند او ښکېلو بنسټونو د همغږۍ غونډه

د فیفا د ټاکنو برخې روان کال د غویي په ۵مه نېټه د ټاکنو اړوند او ښکېلو بنسټونو د همغږۍ غونډه د دغه بنسټ د کنفرانسونو په سالون کې جوړه کړه.

په دغه غونډه کې د ټاکنو خپلواک کمیسیون، د ټاکنیزو شکایتونو کمیسیون، د سیمه ایزو ارګانونو خپلواکې ادارې، د مرکزي احصایې خپلواکې ادارې، د نفوسو د احوالو د ثبت او د برېښنایي پېژندپاڼو د وېشلو ادارې، د ښځو د چارو وزارت، د افغان ښځو شبکې، د خط نو سازمان، د افغانستان د ټاکنو د څار موسسې او د ملي ډموکراټیک انستیتیوت استازو ګډون درلود.

په غونډه کې د فیفا د پروګرامونو مسوول د ښکېلو بنسټونو تر منځ د همغږۍ، د ټاکنو د بهیر سمون لپاره د هغه اهمیت او له ټاکنو څخه مخکې، د ټاکنو په بهیر کې، له ټاکنو څخه وروسته او د ټاکنو ټولو پړاونو کې د ښکېلو بنسټونو رول په هکله په تفصیل سره خبرې وکړې. ورپسې ګډون کوونکو له ټاکنیزو کمیسیونونو سره د همکارۍ لپاره د ټاکنو په بهیر کې د خپلو بنسټونو د رول او مسوولیتونو په هکله بحث او خبرې وکړې او څرګنده یې کړه چې د همغږۍ ورته غونډو جوړول کولای شي د هر بنسټ کاري اغېزمنتیا لا زیاته کړي او د ټاکنو د پروسې د روڼتیا او د بنسټونو د حساب ورکونې د اصل په ټینګښت کې رغنده اغېزه وکړي.

د غونډې په پای کې د فیفا پر مټ له جمع بندۍ وروسته وړاندیز وشو چې یادې غونډې د ټاکنو د بهیر له پیل څخه مخکې په میاشت کې یو ځل او د ټاکنو په بهیر کې په میاشت کې دوه ځلې جوړې شي او د غونډې اجنډا او هغه موضوعات چې د هر بنسټ پر مټ په غونډه کې وړاندې کېږي، له وړاندې په ګوته شي ترڅو د یادو بنسټونو استازي په پوره تیاري سره په غونډه کې ګډون وکړي او د غړو پوښتنې په کره توګه ځواب کړي.

د ټاکنو کمیسیون د کړونو باندی کتنه د ۱۳۹۵ د لیندۍ څخه تر کب میاشتی پوری

د افغانستان د ازادو او عادلانه ټاکنو موسسې (فیفا) د ۱۳۹۵ کال د لیندۍ په لومړۍ نېټه د ټاکنیزو کمیسیونونو د نویو غړو له پېژندل کېدو وروسته هڅه وکړه ترڅو د کمیسیونونو ژمنې او کړنې وڅاري او له څرنګوالي یې کمیسیون او وګړي خبر کړي ترڅو له یوې خوا کمیسیون له هغه څخه په ګټې په خپلو چارو کې سمون راولي او له بلې خوا د هېواد وګړي لا زیات خبر شي. د یادونې وړ ده چې د فیفا موسسه په دغه رپوټ کې د درج شويو مسایلو په هکله د هغو د پېښېدو په وخت کې هم د رپوټونو، خبرپاڼو او په رسنیو کې د ګډون له لارې خپلې موندنې او نظریات له کمیسیون او د هېواد وګړو سره شریک کړي دي. خو دا دی د کمیسیون د کړنو د ارزونې او د ستونزو او نیمګړتیاو د له منځه وړلو لپاره یې د دغه رپوټ د چمتو کولو ګام پورته کړ چې محتوا یې په لاندې سرلیکونو تشرېح شوي دي:
د ټاکنو پلان جوړونه
د ټاکنو په کمیسیون کې د ټاکنیزو چارو د پر مخ بېولو لپاره د لیکل شوي پلان نشتوالی د دغه بنسټ یو له تر ټولو مهمو ستونزو څخه دی چې د ټاکنو کمیسیون د نویو غړو د کار له پیل څخه تر اوسه لیدل کېږي. دغه بې پروګرامي د دې لامل شوی چې ټاکنیز اصلاحات له تطبیق څخه پاتې شي، پر ټاکنیزو کمیسیونونو باندې د خلکو بې باوري له منځه لاړه نشي او د ټاکنو وخت هم مشخص نشي. د موضوع د حقیقت موندنې لپاره ښه ده چې هغو کارونو ته اشاره وکړو چې د کمیسیون د بې پروګرامي ښکارندویي کوي:

د ټاکنو خپلواک کمیسیون له غړو سره لیدنه

د افغانستان د ازادو او عادلانه ټاکنو موسسې (فیفا) اجرایوي مشر، د پروګرامونو مسوول، د ټاکنو په چارو کې د فیفا سلاکار او د فیفا د ټاکنو د برخې مسوول روان کال د وري په ۱۳مه د ټاکنو خپلواک کمیسیون له غړو سره لیدنه او خبرې اترې وکړې. د دغې لیدنې موخه د ټاکنو کمیسیون د څلور میاشتنیو کړنو څخه د فیفا د څارنیزو موندنو شریکول و. د غونډې په پیل کې د فیفا اجرایوي مشر ښاغلي محمد یوسف رشید د کمیسیون له غړو څخه مننه وکړه چې دې غونډې ته یې لار هواره کړه او تر څنګ یې د رپوټ مهمو موندنو لکه په کمیسیون کې د ستراتیژیک او لیکل شوي ټاکنیز پلان نشتوالي، د دغه بنسټ پر مټ د ټاکنیزو کړنلارو او د قانون د احکامو له پامه غورځولو، له متخصصو ټاکنیزو بنسټونو سره د کمیسیون په همغږۍ، خبر ورکولو او تصمیم نیولو کې د ستونزو شتون او پر ټاکنیزو کمیسیونونو او د ټاکنو پروسې باندې د باور بیا را منځته کولو پر بهیر یې د هغه اغېزو ته اشاره وکړه او د کمیسیون له غړو یې وغوښتل ترڅو د ستونزو د بیا ځلي کېدو په مخنیوي کې ګام پورته کړي. همدارنګه د کمیسیون د خپلواکۍ ساتل، د دباندنیو لاسوهنو مخنیوی، د ټاکنیزو حوزو د برخلیک ټاکل، د کمیسیون د غونډو علنیتوب، د کمیسیون په دننه کې د غونډو جوړول، د ځواب ویلو د اصل په پام کې نیول او په ټاکنو کې د متخصصو مدني بنسټونو سره د همکارۍ د هوکړه لیک لاسلیکول له هغو مواردو څخه و چې د فیفا د اجرایوي مشر او ورسره پلاوي له لوري وړاندیز شول او له کمیسیون څخه یې وغوښتل ترڅو یادو مواردو ته کلکه پاملرنه وکړي او د تېرو ستونزو له بیاځلي کېدو څخه مخنیوی وشي. ورپسې د کمیسیون مشر او غړو هم د ټاکنو په برخه کې د فیفا له بې پرې کار او پاملرنې څخه ستاینه وکړه او په خپله اداره کې یې د ستونزو شتون ومنل او ژمنه یې وکړه چې د هغو د هواري لپاره او د بیا ځلي کېدو په مخنیوي کې به هراړخیزه هڅه وکړي. په پای کې چمتو شوی رپوټ هم د فیفا له لوري د کمیسیون له غړو سره شریک کړای شو ترڅو د کمیسیون غړي د دغه رپوټ په هکله خپل نظریات او دلایل د هغه له عمومي خپرېدو څخه مخکې له فیفا سره شریک کړي.

د ټاکنیزو اصلاحاتو د اساسي اصولو اعلامیه

ټاکنیز اصلاحات سربېره پر دې چې د ټاکنو د بهیر سمون، د سیاسي ګوندونو د رول پیاوړتیا، د پياوړي پارلمان او سالم اپوزیسیون جوړېدو لپاره د هېواد او د وګړو یو له اړتیاو څخه دی، په سیاسي هوکړه لیک کې د ملي یووالي حکومت د جوړښت یو له شرطونو څخه هم شمېرل کېږي؛ ځکه چې تېرو کړکېچنو ټاکنو پر ټاکنیز نظام او بنسټونو باندې د خلکو باور له منځه یووړ او وټاکل شوه ترڅو راتلونکی حکومت د نظام اصلاح او باور بیا راژوندي کولو باندې کار وکړي. تر څو چې ټاکنیز نظام او بنسټونه اصلاح نشي راتلونکې ټاکنې به بیا هم له ګڼ شمېر ستونزو سره مخامخ شي او خلک به د بې باورۍ له کبله پکې ګډون ونه کړي.
د ملي یووالي حکومت د جوړښت د هوکړه لیک له مخې ټاکل شوې وه چې د حکومت له جوړېدو سمدلاسه وروسته ټاکنیز اصلاحات پیل شي خو له بده مرغه چې یاد اصلاحات د دوه کلونو لپاره له سیاسي بندون سره مخامخ شول تر څو چې د کمیسیونونو نوي غړي د ۱۳۹۵ کال د لیندۍ په لومړۍ د ټاکنیزو اصلاحاتو د لومړي پړاو د پلي کېدو په توګه ټاکنیزو کمیسیونونو ته ور وپېژندل شول. اوس د اصلاحاتو د نورو پړاونو پلي کول د ټاکنیزو کمیسیونونو پورې اړه لري ترڅو د رڼو، ازادو او عادلانه ټاکنو لپاره لار هواره کړي.

نور مطلب لپاره رپورټ دانلود کړی

 

د ټاکنیزو اصلاحاتو پنځمه مشورتي غونډه:

د ټاکنیزو اصلاحاتو غوښتونکې ډلې خپله پنځمه مشورتي غونډه د سیاسي ګوندونو او د مدني ټولنې د بنسټونو د استازو په ګډون د ټاکنیزو اصلاحاتو د بنسټیزو اصولو د اعلامیې مسودې نهایي کولو پر سر د بحث په موخه د افغانستان د ازادو او عادلانه ټاکنو موسسې (فیفا) د غونډو په صالون کې جوړه کړه چې په پایله کې د ډلې د غړو د نظریاتو او وړاندیزونو له اخیستو وروسته مسوده د ځینو مادو له زیاتولو او تعدیل څخه وروسته نهایي شوه. او پرېکړه وشوه چې مطرح شوي وړاندیزونه او طرحې په مسوده کې له ځای پر ځای کېدو څخه وروسته د فیفا پر مټ د مطبوعاتي کنفرانس له لارې خپاره شي.

کابل- ۱۳۹۵ د لړم ۲۵مه (۲۰۱۶ د نوامبر ۱۵مه)

د ټاکنیز اصلاحاتو لومړنۍ مشورتي غونډه

د ټاکنیزو اصلاحاتو غوښتونکې ډلې خپله لومړنۍ کاري غونډه نن د ۱۳۹۵ کال د غبرګولي په ۵مه د سهار له ۹ بجو څخه د ماسپښین تر ۳ بجو پورې د فیفا په دفتر کې جوړه کړه. په دې غونډه کې د ډلې د داخلي دندو د اصولو مسودې او د ټاکنیز نظام د اصلاحي طرحې په مسودې باندې بحث وشو. په پایله کې ګډون کوونکو د داخلي دندو د اصولو په هکله خپل نظریات څرګند کړل او وټاکل شوه چې د نظریاتو له راټولو څخه وروسته په بله غونډه کې دغه اصول تصویب او نهایي شي. همدارنګه د ټاکنیز نظام د اصلاحي طرحې د مسودې ځینو مادو په هکله بحث وشو او د یادې طرحې د لا بډاینې لپاره د ګډون کوونکو نظریات واخیستل شول.

د ټاکنیزو اصلاحاتو څلورمه مشورتي غونډه:

د ټاکنیزو اصلاحاتو د غوښتونکې ډلې څلورمه مشورتي غونډه چې د سیاسي ګوندونو، د مدني ټولنې د بنسټونو او رسنیو له استازو پکې ګډون درلود د ټاکنیزو اصلاحاتو د بنسټیزو اصولو مسودې باندې د بحث او د ټاکنیزو اصلاحاتو په چاره کې د سیاسي ګوندونو د انسجام په موخه جوړه شوه چې په پایله کې د ټاکنیزو اصلاحاتو بنسټیز اصولو مسوده د ځینو مادو په تعدیل سره نهایي شوه او د ټاکنیزو اصلاحاتو په چاره کې د سیاسي ګوندونو د انسجام طرحه هم د غړو د منلو وړ وګرځېده. همدارنګه پرېکړه وشوه چې د فیفا موسسه دې د سیاسي ګوندونو جلا غونډه جوړه کړي او لا زیات ګوندونو ته بلنه ورکړل شي ترڅو د ټاکنیزو اصلاحاتو په چاره کې د ګوندونو همغږۍ شورا د جوړښت او انسجام طرحې په چمتو کولو باندې لا زیات بحث وشي.
په پای کې د عدالت غوښتنې د ډلې د داخلي دندو اصول چې په مخکنۍ غونډه کې نهایي شوي وو، په غونډه کې د حاضرو غړو پر مټ لاسلیک شو او د انسجام کمېټې غړي د هغه پر بنسټ وټاکل شول.

کابل – ۱۳۹۵ د زمري ۷مه (۲۰۱۶ د جولای ۲۸مه)

د ټاکنیزو اصلاحاتو دریمه مشورتي غونډه:

د افغانستان د ازادو او عادلانه ټاکنو موسسې د ټاکنیزو اصلاحاتو غوښتونکې ډلې څلورمه مشورتي غونډه د سیاسي ګوندونو، د مدني ټولنې د بنسټونو او رسنیو ګڼ شمېر استازو په فعال ګډون جوړ کړ. په دې غونډه کې لومړی د یادې ډلې د داخلي دندو د اصولو مسوده چې په مخکنیو غونډو کې چمتو شوې وه ګډون کوونکو ته ووېشل شوه او د هغو وروستي نظریات واخیستل شول او پرېکړه وشوه ترڅو په راتلونکې غونډه کې یې د ډلې ټول غړي لاسلیک کړي او د پلي کېدو وړ وګرځي.
ورپسې د ټاکنیزو اصلاحاتو له پلي کېدو څخه د ملاتړ په موخه د ګوندونو د همغږۍ شورا د جوړښت او سیاسي ګوندونو د انسجام څرنګوالي پر سر نظر ورکړل شو. د سیاسي ګوندونو استازو د فیفا له دغه ګام څخه د ستاینې تر څنګ په دې برخه کې خپل تیاری وښود.
په پایله کې د همغږۍ د شورا د موخو د تعین او انسجام څرنګوالي په هکله له هراړخیزو بحثونو څخه پرېکړه وشوه ترڅو سیاسي ګوندونه د ټاکنیزو اصلاحاتو د پلي کېدو لپاره د هڅې په موخه د فیفا تر نظر لاندې یاده شورا رامنځ ته کړي او په بله غونډه کې د یادې شورا د کاري میکانیزم چمتو کولو او ټاکنیزو اصلاحاتو په هکله بحث وکړي. په پای کې فیفا د سیاسي ګوندونو، مدني بنسټونو او رسنیو د استازو له راتګ څخه مننه وکړه او د سیاسي ګوندونو د همغږۍ شورا او د عدالت غوښتنې کاري ډلې سره د هر ډول تخنیکي همکارۍ لپاره خپل چمتووالی وښود.

کابل – ۲۹ چنګاښ ۱۳۹۵ (۱۹ جولای ۲۰۱۶)

د ټاکنیزو اصلاحاتو د غوښتونکې ډلې دویمه مشورتي او کاري غونډه

د ټاکنیزو اصلاحاتو غوښتونکې ډلې خپله دویمه مشورتي او کاري غونډه د پنجشنبې په ورځ د روان کال د غبرګولي په ۱۳مه نېټه د غرمې له ۹ څخه د ماسپښین تر ۱:۰۰ بجې پورې د فیفا په دفتر کې جوړه کړه. په دې غونډه کې لومړی د ډلې د داخلي دندو د اصولو مسوده چې په مخکنۍ غونډه کې بحث پرې شوی او د ډلې نظریات پکې شامل و، ولوستل شوه او ټولو شته غړو پر مټ د یادې ډلې د دندو د اصولو په توګه نهایي شول. د دندو دغه اصول به په راتلونکې غونډه کې د ډلې د غړو لخوا لاسلیک شي او کاپي به یې غړو ته ووېشل شي. ورپسې د اجنډا له مخې د ټاکنیزو اصلاحاتو د اساسي اصولو مسوده چې د فیفا موسسې پر مټ چمتو شوې وه او درې برخې (د ټاکنو روڼتیا، د ټاکنو پر بهیر او ټاکنیزو کمیسیونونو باندې د باور رامنځته کول او په راتلونکو ټاکنو کې د سیاسي ګوندونو د رول پیاوړتیا) یې درلودې تر بحث لاندې ونیول شوه. د ډلې هر غړي د اصولپاڼې د مادو په اړوند نظر څرګند کړ او ټاکنیزو اصلاحاتو د بنسټیزو اصولو په توګه یې پر ټولیزو مواردو هوکړه وکړه. په پای کې هوکړه وشوه ترڅو د ډلې غړي په راتلونکې غونډه کې په ټاکنو کې سیاسي ګوندونو د رول پیاوړتیا او د سیاسي ګوندونو د قانون پر سر بحث وکړي.

  افغانستان د ازاد او عادلانه ټولټاکنو ټولنیزه موسسه

کارته ۴ سرک ترکی خانه نمبر 119 | شماره تماس ۰۰۹۳۷۹۹۳۱۰۶۶۴ | www.fefa.org.af

له موږ سره ګډون

د انځورونو ګالري